Anna Szymańska
Wszystkiemu winne są nawyki. Czym są nawyki? Nawyk jest zautomatyzowaną czynnością
(sposobem zachowania, reagowania), którą nabywa się w wyniku ćwiczenia
(głównie przez powtarzanie). Głęboko zakorzenione nawyki sprawiają, że mimo potrzeby zmian
trudno nam się na nie zdecydować. Wszelkiego rodzaju zmiany są dla nas czymś, czego się
boimy, co wymaga wprowadzenia nowego sposobu myślenia, analizy naszego dotychczasowego
postępowania, szukania nowych rozwiązań. Zmiana budzi lęk nawet, jeśli może spowodować
korzystne dla nas rozwiązania. Teraz łatwo możemy odpowiedzieć na pytanie, czemu
ergonomia nie jest nauka popularną. Ta ciągle rozwijająca się nauka ma w założeniu ciągłe
doskonalenie warunków naszego życia i pracy a więc wymaga ciągłego wprowadzania zmian.
Ergonomiczne zasady pracy w stomatologii (bold)
Nowe metody leczenia, ogromny wybór innowacyjnych rozwiązań technologicznych niejako wymusiły na środowiskach medycznych zmianę podejścia do nowoczesnych zasad projektowania gabinetów, tworzenia dostosowanych do naszych potrzeb stanowisk pracy oraz wprowadzania standaryzacji zabiegów. Obecnie coraz częściej pytamy czy sprzęty, urządzenia, materiały wykonane zostały zgodnie z założeniami ergonomii. Dlaczego jednak w realiach naszych gabinetów stomatologicznych ergonomiczne założenia wprowadzane są jeszcze tak wolno?
Czy brak nam świadomości ergonomicznej? (bold)
Aby odpowiedzieć na to pytanie musimy zastanowić się, co właściwie wiemy o ergonomicznych zasadach pracy, czym jest świadome korzystanie z tych zasad, skąd czerpiemy wiedzę dotyczącą ergonomii i czy jest ona dostępna. Czy staramy się się walczyć ze złymi nawykami, co właściwie może motywować nas do zmian. Odpowiedzi na wyżej zadane pytania każdy musi udzielić sobie sam. Aby łatwiej nam było zrozumieć sedno problemu w perspektywie pracy naszego gabinetu spróbujmy odpowiedzieć na poniższe pytania.
Kilka prostych pytań dotyczących naszego środowiska i metod pracy (bold)
· czy wyniesiona ze szkoły/ studiów wiedza na temat ergonomii nie ulega zmianom ?
· czy dotychczas stosowane techniki pracy w przeciągu kilku lat nie uległy żadnym modyfikacjom ?
· czy jesteśmy zainteresowani praktycznym stosowaniem rozwiązań ergonomicznych w swoim gabinecie?
· czy możemy powiedzieć, że podjęliśmy działania mające na celu praktyczne zastosowanie dla zasad ergonomii w naszym środowisku pracy
· czy podczas pracy mamy zapewniony dobry dostęp do pola zabiegowego, dobre oświetlenie i wygodne dobrze dostosowane do naszych potrzeb krzesło/fotelik stomatologiczny
· czy meble, stoliki narzędziowe, wolnostojące urządzenia (np. mikroskop) pozwalają nam oraz asyście na swobodne przemieszczanie się wokół i dostęp do pola zabiegowego, mebli
· czy nasze stanowisko pracy zapewnia komfort i bezpieczeństwo pacjentom
· czy problemy związane z obecną organizacją pracy, ustawieniem urządzeń, mebli stanowią dla na istotny problem
· czy wprowadzone przez nas techniki pracy, organizacja stanowiska wpływa na efektywna współpracę z innymi członkami zespołu
· czy odczuwamy dolegliwości związane z wykonywana przez nas pracą
· czy próbowaliśmy dowiedzieć się czy i jeśli tak to, jakie nawyki własne lub współpracujących z nami osób utrudniają nam pracę w warunkach ergonomicznych
· co mogłoby nas zmotywować do wprowadzenia zmian
Często, aby usprawiedliwić niechęć do wprowadzania korzystnych zmian wysuwany rożne argumenty. Argumenty, które najczęściej stosujemy, aby usprawiedliwić nasz lęk przed zmianami:
· jest już za późno żeby coś zmienić
· to jest zbyt trudne, aby się tego nauczyć
· nie uczyłem/łam się tego w szkole
· mój współpracownik nie potrafi tak pracować
· jestem bardzo konserwatywny, nie potrzebuje niczego zmieniać
· ergonomia jest trudna do zastosowania
· próbowałem, ale mi się nie udało
· to się nie opłaca
· mój gabinet nie jest do tego przystosowany
· to wymaga zbyt dużo czasu
· lubię pracować tak jak teraz i nic nie będę zmieniać
Pamiętajmy, że zmiany wymagają czasu, wewnętrznej chęci przeformułowania dotychczasowych nawyków oraz akceptacji nowych rozwiązań.
Co sprawi, że odniesiemy sukces stosując ergonomiczne zasady pracy? (bold)
O sukcesie we wprowadzaniu zasad ergonomii pracy decyduje nasza świadomość ergonomiczna. Wiedza ergonomiczna powiązana ze świadomością indywidualnych potrzeb naszego gabinetu .
W praktyce oznacza to że:
· będziemy świadomie wybierać urządzenia, sprzęty meble, materiały do swojego gabinetu mając na uwadze ich walory ergonomiczne
· dostosujemy stanowisko pracy do naszych indywidualnych potrzeb i ograniczeń
· postawimy na efektywna współpracę ze wszystkimi członkami zespołu
· wprowadzimy procedury pracy
· będziemy otwarci na zmiany i postaramy się zwalczać złe nawyki
· będziemy pamiętać, że CHCIEC TO MÓC i że zmiany wymagają czasu
· będziemy stale podnosić swoja wiedzę z zakresu ergonomii, pamiętając, że to nauka, która dynamicznie się rozwija
Motywacja - podstawowy czynnik wprowadzania zmian (bold)
Świadomość tego jak bardzo jesteśmy narażeni na niekorzystne czynniki związane ze specyfiką wykonywanej pracy, powinna stać się doskonała motywacją do wprowadzenia zmian. Poprzedzać je musi jednak analiza dotychczasowego sposobu pracy oraz przekonanie, że wprowadzenie zmian przyniesie korzyści. Praca może w negatywny sposób wpływać na wszystkich członków zespołu stomatologicznego. Praca lekarza, higienistki stomatologicznej. asystentki a także technika dentystycznego obciąża układ mięśniowo -szkieletowy układ nerwowy i wzrokowy. W przypadku poszczególnych członków zespołu i wykonywanych przez nich zadań rozłożenie negatywnych czynników zależy od specyfiki wykonywanych zadań.
Praca w nieergonomicznych pozycjach powoduje mikrourazy narządu ruchu a co za tym idzie konsekwencje chorobowe.
Typowe jednostki chorobowe to.
· zespół cieśni nadgarstka
· kręgopochodny ból głowy
· zespół bolesnego barku
Motywacja finansowa (bold)
Gabinety stomatologiczne funkcjonują w warunkach konkurencji rynkowej. Proponowana przez nas oferta powinna wyróżniać nas wśród konkurentów. Co do tego ma ergonomia? Dzięki wprowadzeniu ergonomicznych zasad pracy zespół pracuje bardziej efektywnie. Świadomość naszych pacjentów wzrasta a dzięki dostępowi do internetu i mediom, maja oni dostęp do wszelkiego rodzaju informacji dotyczących najbardziej nowoczesnych rozwiązań. Dlatego odwiedzający nasz gabinet pacjent szybko doceni zabieg wykonany przez zgrany zespół, przeprowadzony w komfortowych warunkach zapewniający mu bezpieczeństwo i najlepsze rozwiązania medyczne. Nawet pozornie trudno akceptowana przez pacjentów pozycja leżąca zaczyna być postrzegana, jako wyznacznik wyższego standardu usług oferowanych przez gabinet. Zabieg wykonywany z zastosowaniem zasad ergonomii przebiega znacznie sprawniej, co w odczuciu pacjenta wpływa na skrócenie czasu trwania zabiegu. (Samo zastosowanie ssaka i ślinociągu sprawia ze unikamy często uciążliwej dla naszych pacjentów wymiany wałeczków.)Wprowadzenie zasad ergonomii stanowi doskonałe narzędzie wspierające działania związane z efektywnym zarządzaniem czasem, pracownikami oraz podnoszącym, jakość oferowanych przez nas usług.
Podsumowanie
Pamiętajmy, że stosując zasady ergonomii pracy w naszym gabinecie musimy wziąć pod uwagę nasze indywidualne potrzeby i problemy. Dbałość o zdrowie komfort i wygodę powinna nas motywować do zwalczania złych nawyków. Nigdy nie jest za późno na wprowadzanie zmian a zanim sięgniemy po listę wymówek zastanówmy się, co kładziemy na szali. Pomyślmy o zdrowiu, komforcie i doskonale funkcjonującym świetnie zorganizowanym gabinecie.